Welk hout voor een pergola of overkapping

Welk hout je kiest, hangt vooral af van waar het zit. Een paal in de grond vraagt iets anders dan een ligger op 2,5 meter hoogte.

Duurzaamheidsklassen: wat ze betekenen

Hoe lang hout buiten meegaat zonder te rotten, staat in de natuurlijke duurzaamheidsklasse volgens de norm NEN-EN 350. De Houtwijzer van Centrum Hout noemt klasse 1 "zeer duurzaam" en klasse 5 "beperkt duurzaam". De klasse geldt voor het kernhout, het binnenste deel van de stam. Spinthout, het buitenste deel onder de bast, valt volgens Centrum Hout altijd in klasse 5.

Voor gevelbekleding geeft de Houtwijzer deze vuistregels:

• Klasse 3: rondom afwerken met een verfsysteem.
• Klasse 4 of 5: verduurzamen.

Een pergola of overkapping is geen gevel.

Ons advies: houd voor een pergola of overkapping dezelfde regels aan, omdat het hout net zo in weer en wind staat.

Naaldhout: lariks en vuren

Lariks is volgens Centrum Hout populair als paal, voor pergola's, schuttingpalen en houtconstructies voor overkappingen. Lariks heeft klasse 3 tot 4, vuren klasse 4. In lariks zit vaak spint, en daardoor kan het minder goed tegen schimmel.

In de tabel van Centrum Hout worden lariks en vuren geïmpregneerd. Zonder impregnering is de levensduur volgens Centrum Hout meestal korter dan 10 jaar. Wil je dat palen langer meegaan, dan noemt Centrum Hout 3 opties: geïmpregneerd hout, de paal op een sokkel, of een tropische houtsoort uit klasse 1 of 2. Lariks en vuren zijn ook als ronde of geschilde paal te krijgen.

De impregnering is maar oppervlakkig, schrijft Centrum Hout. Zaag je geïmpregneerd hout op maat, smeer de zaagsnede dan in met een beschermend middel.

Douglas heeft volgens Centrum Hout dezelfde klasse als lariks en wordt net zo gebruikt; alles over douglas staat in douglas hout.

Grenen

De RHS noemt lariks, douglas en eiken de beste houtsoorten voor een pergola. Grenen wordt volgens de RHS soms gebruikt, maar rot sneller dan die soorten. Naaldhout wordt volgens Centrum Hout meestal geïmpregneerd.

Een duurzaamheidsklasse voor grenen vonden we niet bij Centrum Hout of de RHS. Die noemen we daarom niet.

Ons advies: gebruik grenen alleen geïmpregneerd, en zet het niet in de grond.

Hardhout

Centrum Hout zet een rij tropische houtsoorten in klasse 1 of 2 (jatoba 2 tot 3). In de tabel worden ze niet geïmpregneerd. Niet elke soort is volgens Centrum Hout geschikt als paal:

Houtsoort	Klasse	Als paal
Azobé	1	ja
Bangkirai	1	ja
Ipé	1	ja
Cumaru	1	ja
Itaúba	1	ja
Massaranduba	2	ja
Jatoba	2 tot 3	ja
Bilinga	1	nee, alleen terras
Kapur	2	nee, alleen terras

Uit Europa noemt Centrum Hout robinia (klasse 1) en tamme kastanje (klasse 2). Beide zijn geschikt als paal; tamme kastanje is meestal rond.

Alle houtsoorten in de lijst van Centrum Hout zijn te krijgen met een keurmerk voor duurzaam bosbeheer: FSC, PEFC, STIP of Keurhout.

Gemodificeerd hout

Dan is er hout dat met warmte of een chemische behandeling duurzamer is gemaakt, zoals vuren, populier of essen. Centrum Hout geeft het klasse 1 tot 2, maar noemt het niet als paal. Volgens de Houtwijzer is thermisch gemodificeerd hout lichter en kan het na het verwerken scheuren aan de kopse kant krijgen.

Welk hout voor welk onderdeel

Onderdeel	Wat Centrum Hout ervoor noemt
Palen in de grond	klasse 1 of 2 die als paal geschikt is, of geïmpregneerd douglas, lariks of vuren
Palen op een sokkel	volgens Centrum Hout de beste oplossing: de voet komt niet in het water te staan en droogt snel
Liggers en latten	douglas en lariks zijn populair

Ons advies: zet de palen op metalen voeten of poeren. Dan raakt geen hout de grond en kun je de hele pergola of overkapping in douglas of lariks maken. Hoe je dat doet, staat in pergola maken en overkapping maken.

Kies je liever geen hout, lees dan hout of aluminium. Zie ook houten pergola's.