Wat is een pergola?

Een pergola is een open dak op palen. Je ziet hem boven een terras, langs een pad of tegen de gevel. Hieronder wat het woord betekent, waar het vandaan komt en waarin een pergola verschilt van een prieel, paviljoen en overkapping.

Wat is een pergola?

De Vlaamse erfgoedthesaurus omschrijft een pergola als een tuin- en parkelement met een open, verticale draagconstructie van steen, metaal of hout, meestal bovenaan afgedekt door horizontale liggers, om klimplanten te dragen.

Encyclopaedia Britannica noemt een pergola een wandelpad of terras met een open dak, waarover planten worden geleid. Het geeft ook schaduw.

Kort gezegd: palen, liggers en een open dak. De schaduw komt van de latten, van planten erover, of van een doek of lamellen die je erop legt.

Waar komt de pergola vandaan?

Volgens Britannica gebruikten de oude Egyptenaren al pergola's. In de vroege Renaissance waren ze gewoon in Italiaanse tuinen en van daaruit gingen ze door heel Europa. Rond het Middellandse Zee-gebied zijn ze al lang populair, vaak begroeid met wijnranken of klimop. In Groot-Brittannië kwamen ze begin 20e eeuw terug, vooral voor blauwe regen.

Pergola, prieel, paviljoen, overkapping: de verschillen

Er is geen officiële lijst die winkels en bouwers allemaal volgen. De Vlaamse erfgoedthesaurus houdt pergola en prieel als aparte begrippen. Op Zomerdak gebruiken we deze betekenissen:

Woord	Dak	Waar	Wanden
Pergola	open: latten, planten, een doek of lamellen	tegen de gevel of vrij in de tuin	nee
Lamellendak	lamellen die je open en dicht draait	tegen de gevel of vrij	nee
Terrasoverkapping	dicht	tegen de gevel	nee, of later toegevoegd
Overkapping	dicht	tegen de gevel of vrij	nee
Prieel of paviljoen	latwerk of dicht, vaak begroeid	vrij in de tuin, als zitplek of tuinhuisje	soms deels

Wat het verschil uitmaakt voor jou:

• Schaduw: een open dak geeft deels schaduw, een dicht dak meer. Hoeveel, hangt af van de ligging: zie de pagina's per ligging, bijvoorbeeld tuin op het zuiden.
• Regen: alleen een dicht dak of een dicht lamellendak houdt regen tegen.
• Regels: het IPLO legt uit wanneer een bijbehorend bouwwerk zonder vergunning mag. Of een open pergola daaronder valt, beoordeelt de gemeente. Zie hoe hoog mag een pergola zijn.

Waar gebruik je een pergola voor?

• Schaduw boven een terras. Zie pergola zonwering als de latten niet genoeg schaduw geven.
• Klimplanten. Zie klimplanten voor een pergola.
• Een pad of doorgang. De oorspronkelijke vorm volgens Britannica: een wandelpad met een open dak.

Welke pergola past, hangt af van je terras en de ligging. Kijk bij pergola's, houten pergola's of aluminium pergola's.